Nie jest przyznawany automatycznie. Nie przychodzi pocztą tylko dlatego, że kalendarz wskazuje 50. rocznicę ślubu. Za każdym medalem stoi czyjaś decyzja – jubilatów, dzieci albo wnuków, którzy mówią: „chcemy, żeby ich historia została zauważona”. We Wrocławiu z roku na rok rośnie liczba małżeństw, które zgłaszają się po państwowe odznaczenie za wspólnie przeżyte lata.
- Jak zgłosić małżeństwo do otrzymania Medalu za Długoletnie Pożycie Małżeńskie.
- Ile trwa procedura przyznania medalu i jakie warunki trzeba spełnić, by go otrzymać.
- Jak zmieniała się liczba składanych wniosków na przestrzeni ostatnich lat.
Pięćdziesiąta rocznica ślubu to moment, w którym wspólna historia nabiera szczególnego znaczenia. Dla jednych jest okazją do rodzinnego spotkania i wspomnień, dla innych – momentem, w którym po raz pierwszy zastanawiają się, czy ich wieloletni związek może zostać oficjalnie uhonorowany.
– Każda z par naszych wrocławskich seniorów, którym wręczamy medale, to zupełnie inna – ale zawsze wzruszająca – historia. Wzloty i upadki, chwile radości i trudne momenty budowały fundamenty relacji, które przetrwały kilkadziesiąt lat – a świadkiem tych pięknych historii były niejednokrotnie wrocławskie kamienice, parki czy place. W ubiegłym roku jedna z uhonorowanych par obchodziła 68. rocznicę ślubu! To piękne przypomnienie, że w czasach, gdy tak wiele rzeczy wyrzucamy zamiast naprawiać, wciąż warto starać się dla tej najbliższej osoby – mówi Jacek Sutryk, Prezydent Wrocławia.
Medal za Długoletnie Pożycie Małżeńskie jest państwowym odznaczeniem przyznawanym przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej parom, które pozostają w jednym związku małżeńskim minimum 50 lat. We Wrocławiu uroczystości wręczenia medali odbywają się kilka razy w roku, a liczba zgłaszanych jubileuszy z każdym rokiem rośnie.
Każda z tych uroczystości jest okazją do spotkania z parami, które wspólnie przeżyły co najmniej pół wieku. Za każdym odznaczeniem kryje się inna historia – lata codzienności, rodzinnych wydarzeń, zmian i wspólnych doświadczeń.
Nie każdy jednak wie, że medal nie pojawia się automatycznie wraz z kolejną rocznicą ślubu. Najpierw ktoś musi wykonać pierwszy krok – sami jubilaci albo ich bliscy.
– To medal dla małżeństw, które przeżyły ze sobą co najmniej 50 lat. Trzeba jednak pamiętać, że urząd nie nadaje go samodzielnie i nie dzieje się to automatycznie po upływie tego czasu – tłumaczy Henryk Kalinowski, kierownik Urzędu Stanu Cywilnego we Wrocławiu.
Henryk Kalinowski dodaje, że w tak dużym mieście, jakim jest Wrocław, urzędnicy nie mają możliwości dotarcia do wszystkich jubilatów i przypominania im o tym przywileju.
– Dlatego tak ważna jest inicjatywa samych jubilatów albo ich rodzin. To dzieci, wnuki czy bliscy bardzo często przypominają, że taka możliwość istnieje i pomagają rozpocząć procedurę – mówi kierownik USC.
Coraz więcej zgłoszeń we Wrocławiu
Liczba par, które chcą zostać uhonorowane za wspólne życie, wyraźnie rośnie. Jeszcze kilka lat temu liczba składanych wniosków była znacznie niższa. W 2018 roku do wrocławskiego USC wpłynęło 157 zgłoszeń. W kolejnych latach liczba ta systematycznie rosła.
- 2018 rok – 157 wniosków
- 2019 rok – 256 wniosków
- 2020 rok – 307 wniosków
- 2021 rok – 291 wniosków
- 2022 rok – 368 wniosków
- 2023 rok – 511 wniosków
- 2024 rok – 627 wniosków
- 2025 rok – 706 wniosków
- 2026 rok (do lipca) – 410 wniosków
Wrocław dociera z informacją do seniorów
– Rekordowy był ubiegły rok. Wzrost zainteresowania wiąże się między innymi z tym, że coraz więcej osób dowiaduje się o możliwości otrzymania medalu – mówi Henryk Kalinowski.
Właśnie na tym etapie ważną rolę pełni Wrocławskie Centrum Rozwoju Społecznego. Instytucja prowadzi działania skierowane do seniorów i pomaga docierać z informacją o możliwości zgłoszenia jubileuszu.
WCRS informuje o medalach poprzez swoje kanały komunikacji – strony internetowe, media społecznościowe oraz wysyłki mailingowe kierowane do mieszkańców. Dzięki tym działaniom coraz więcej mieszkańców dowiaduje się, że o medal można się ubiegać i że procedurę mogą rozpocząć nie tylko sami jubilaci, ale także ich najbliżsi.
– Naszym zadaniem jest przede wszystkim informowanie i przypominanie seniorom oraz ich rodzinom, że mogą rozpocząć procedurę otrzymania Medalu za Długoletnie Pożycie Małżeńskie – podkreślają przedstawiciele WCRS.
Bo choć za medalem stoi państwo i formalna procedura, początek najczęściej jest bardzo prosty. To telefon od córki. Rozmowa z wnukiem. Decyzja samych jubilatów.
Medal tylko raz w życiu
Choć często mówi się o „medalu za 50 lat małżeństwa”, przepisy są nieco szersze. Odznaczenie można otrzymać po przeżyciu minimum 50 lat w jednym związku małżeńskim. Oznacza to, że mogą je otrzymać także pary z dłuższym stażem, na przykład 60-, a nawet 70-letnim.
Jest jednak jedna zasada: medal nadawany jest tylko raz.
– Jeżeli ktoś otrzymał już Medal za Długoletnie Pożycie Małżeńskie, to po kolejnych pięciu czy dziesięciu latach nie może wystąpić o niego ponownie – wyjaśnia Henryk Kalinowski.
We Wrocławiu uroczyste wręczenia medali odbywają się w formie spotkań jubileuszowych organizowanych w Starym Ratuszu. To właśnie tam pary świętujące wspólne 50 lat małżeństwa odbierają państwowe odznaczenia w obecności swoich bliskich.
Droga do tej chwili jest jednak kilkuetapowa. Po zgłoszeniu jubileuszu Urząd Stanu Cywilnego zbiera niezbędne dane i przekazuje je do Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego. Wojewoda przygotowuje wniosek do Kancelarii Prezydenta RP, gdzie następuje ostateczna weryfikacja. Po przyznaniu odznaczenia Kancelaria Prezydenta RP przekazuje informację jubilatom, a następnie są oni zapraszani przez Biuro Prezydenta Wrocławia na uroczystość wręczenia medali i legitymacji.
Jak zgłosić jubileusz?
Mieszkańcy Wrocławia, którzy chcą rozpocząć procedurę nadania Medalu za Długoletnie Pożycie Małżeńskie, mogą zgłosić jubileusz w Urzędzie Stanu Cywilnego przy ul. Włodkowica 20.
Pomocny w rozpoczęciu procedury jest także formularz zgłoszeniowy dostępny w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego Wrocławia. Wniosek można znaleźć TUTAJ.
Zgłoszenia można dokonać:
- osobiście w USC (kancelaria, I piętro, pokój 15),
- listownie na adres Urzędu Stanu Cywilnego we Wrocławiu,
- mailowo.
Jubileusz mogą zgłosić sami małżonkowie albo – za ich zgodą – członkowie rodziny: dzieci, wnuki, rodzeństwo czy inne bliskie osoby. Zgłoszenie można złożyć także wtedy, gdy para ma już dłuższy staż małżeński niż wymagane 50 lat – o ile wcześniej nie otrzymała tego odznaczenia. W zgłoszeniu należy podać m.in. dane jubilatów, datę i miejsce zawarcia małżeństwa, adres korespondencyjny oraz dane kontaktowe.
Procedura jest bezpłatna.
Na medal trzeba poczekać
Jubileusz 50-lecia nie oznacza, że uroczystość odbędzie się od razu. Procedura wymaga czasu.
– Z naszych doświadczeń wynika, że obecnie trwa to około 18 miesięcy. Jubilaci często niecierpliwią się, pytają, dlaczego tak długo czekają, ale trzeba przejść wszystkie wymagane etapy – mówi kierownik USC we Wrocławiu.
Najważniejsze jest jednak spełnienie podstawowego warunku: para musi mieć za sobą minimum 50 lat wspólnego życia w jednym małżeństwie.
[MATERIAŁ PARTNERSKI – WROCŁAWSKIE CENTRUM ROZWOJU SPOŁECZNEGO]
