Wraz z nadejściem cieplejszych dni na terenie podwrocławskich gmin ruszył sezon na kleszcze. Te groźne pajęczaki czatują już w wysokich trawach pod Kątami Wrocławskimi, w parkach w Sobótce czy na terenach zielonych wzdłuż Odry w gminie Czernica. Specjaliści z wrocławskiego oddziału KRUS przygotowali specjalny poradnik dla mieszkańców naszego powiatu.
- Dlaczego kleszcze stanowią realne zagrożenie dla zdrowia.
- Jak skompletować odpowiedni ubiór, który stanowi najlepszą barierę ochronną.
- Jakie objawy po ukąszeniu są alarmujące i kiedy należy się zgłosić do lekarza.
Sezon na kleszcze – chroń się skutecznie
Kleszcze to małe pajęczaki, występujące głównie w lasach, parkach, na łąkach oraz w przydomowych ogrodach, których w naszym powiecie nie brakuje. Mimo że są bardzo małe, mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia, ponieważ przenoszą groźne choroby zakaźne, takie jak borelioza oraz kleszczowe zapalenie opon mózgowych. W związku z tym ważne jest, by znać zasady profilaktyki oraz sposoby postępowania w przypadku kontaktu z pajęczakiem.
Kleszcze najczęściej czają się:
- w wilgotnych i zacienionych miejscach,
- w wysokiej trawie,
- krzewach oraz niskich gałęziach drzew.
Wbrew powszechnemu przekonaniu nie spadają z wysokości, lecz czekają na swojego żywiciela, przyczepiając się do jego skóry w momencie kontaktu. Najaktywniejsze są od wczesnej wiosny do późnej jesieni, szczególnie w temperaturach umiarkowanych i przy wysokiej wilgotności powietrza.

Co jest najlepszą metodą ochrony przed kleszczami?
Podstawową metodą ochrony jest odpowiedni ubiór. Dokładne zakrycie skóry utrudni kleszczom dostanie się pod ubranie. Podczas wykonywania prac w rolnictwie, tak powszechnych w wielu gminach powiatu wrocławskiego, zwłaszcza na terenach porośniętych trawą, zaroślami lub w pobliżu lasów, warto zadbać o:
- długie spodnie – najlepiej w jasnym kolorze (widać na nich kleszcza), nogawki włożone w skarpetki,
- koszulę lub bluzę z długim rękawem,
- zakryte, pełne obuwie – najlepiej wysokie i stabilne,
- nakrycie głowy (czapka lub kapelusz).
Istotnym elementem profilaktyki jest także stosowanie repelentów, czyli środków zniechęcających kleszcze do kontaktu ze skórą.
Po powrocie – szybka kontrola
Po każdym powrocie z terenów zielonych należy dokładnie obejrzeć całe ciało. Szczególną uwagę trzeba zwrócić na miejsca, gdzie skóra jest cienka i dobrze ukrwiona: pachy, pachwiny, zgięcia kolan i łokci, okolice uszu, kark i linię włosów.
Dobrą praktyką jest wzięcie prysznica oraz zmiana ubrań – pozwala to usunąć kleszcze, które jeszcze nie zdążyły się wkłuć.

Masz kleszcza? Sprawdź, co zrobić
W przypadku zauważenia kleszcza wbitego w skórę należy go jak najszybciej usunąć. Najlepiej zrobić to za pomocą pęsety lub specjalnych przyrządów dostępnych w aptekach. Kleszcza należy uchwycić jak najbliżej skóry i wyciągnąć zdecydowanym, prostym ruchem. Ważne: nie zgniataj odwłoka i nie smaruj go tłuszczem! Może to spowodować przedostanie się zakażonej treści do organizmu.
Po usunięciu kleszcza miejsce ukłucia należy zdezynfekować i obserwować przez kilka tygodni. Szczególnie niepokojącym objawem jest pojawienie się tzw. rumienia wędrującego (czerwona plama powiększająca się obwodowo), który może świadczyć o boreliozie. Inne objawy to gorączka oraz bóle mięśni i stawów. W takim przypadku konieczna jest wizyta u lekarza.
Warto również pamiętać o możliwości szczepienia przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu. Choć szczepienie nie chroni przed boreliozą, jest skuteczną formą ochrony przed drugą z najgroźniejszych chorób przenoszonych przez te pajęczaki.